I-IV w. - istnienie osady, o czym świadczą odkrycia archeologiczne monet i ceramiki, pochodzące z czasów rzymskich.

VII/VIII w. - początki osadnictwa słowiańskiego, potwierdzone reliktami tzw. osad otwartych.

IX w. - wzniesienie grodu obronnego przy przesmyku oddzielającym jeziora Frydek i Zamkowe.

Schyłek X w. - włączenie ziemi chełmińskiej do państwa polskiego przez Mieszka I lub Bolesława Chrobrego; początki misji chrystianizacyjnej na ziemi chełmińskiej.

1138 r. - na mocy statutu Bolesława Krzywoustego gród wąbrzeski, wraz z całą ziemią chełmińską, wszedł w skład dzielnicy mazowieckiej.

1230 r. - objęcie przez Zakon Krzyżacki ziemi chełmińskiej.

1242 - 1243 r. - I powstanie pruskie; zniszczenie grodu wąbrzeskiego.

19 kwietnia 1246 r. - pierwsza pisemna wzmianka o Wąbrzeźnie (Vambrez). Nazwa występuje w dokumencie przekazania przez wielkiego mistrza Zakonu Krzyżackiego, Henryka von Hohenlohe, na rzecz pierwszego biskupa chełmińskiego Heidenryka, 600 łanów w Łozie (dzisiejsza Chełmża), Vambrez (Wąbrzeźno), Bobrowie i nad Drwęcą. Na mocy tego aktu biskupi chełmińscy objęli władztwo terytorialne nad Wąbrzeźnem.

1251 r. - projekt biskupa Heidenryka fundacji kapituły kolegiackiej w Wąbrzeźnie i Bobrowie (plan utworzenia kolegiaty nie został zrealizowany).

1263 - 1269 r. - poważne zniszczenia osady w toku II powstania pruskiego.

XIII/XIV w. - wzrost znaczenia miasta, ze względu na jego korzystne położenie na szlakach komunikacyjnych z Mazowsza, do i z ziemi chełmińskiej, do ziemi lubawskiej.

Początek XIV w. - lokacja miejska Wąbrzeźna na prawie niemieckim. Pierwotna powierzchnia miasta wynosiła około 6 ha (miasto wymierzono na planie prostokąta długości 300 metrów i szerokości 200 metrów, wydzielając 140 parcel. Niestety, nie zachował się oryginalny dokument lokacyjny.

1303 - 1321 r. - budowa zamku wąbrzeskiego jako rezydencji biskupiej, zapoczątkowana przez biskupa Hermana von Prizna.

21 listopada 1310 r. - pierwsza wzmianka źródłowa o zamku wąbrzeskim w „Katalogu Biskupów Chełmińskich”.

1323 - 1349 r. - budowa, za czasów biskupa Ottona, kościoła parafialnego, wykonanego z kamienia i cegły.

1334 r. - pierwsza wzmianka w źródłach pisanych, dotycząca wąbrzeskiej parafii, w której wymieniony został pleban wąbrzeski Jakub.

1400 r. - najstarsza informacja źródłowa, potwierdzająca, że kościół wąbrzeski posiadał wezwanie św. Szymona i Judy Tadeusza Apostołów.

1400 r. - pierwsza wzmianka o studencie, pochodzącym z Wąbrzeźna. Był to uczeń uniwersytetu w Krakowie, Jacobus Andree de Fredec.
<--PAGEBREAK-->

23 września 1410 r. - przejście przez miasto wojsk polskich pod dowództwem Władysława Jagiełły, splądrowanie i spalenie Wąbrzeźna.

1416 r. - epidemia cholery. Wśród jej ofiar znalazł się rezydujący na zamku biskup Arnold.

1454 r. - pojawienie się w dokumentach słowiańskiej nazwy miasta Wambresz.

28 maja 1454 r. - złożenie, przez stany ziemi chełmińskiej, na rynku Starego Miasta Torunia, hołdu Kazimierzowi Jagiellończykowi. Wśród miast składających hołd wymienione jest również Wąbrzeźno.

1464 r. - spalenie zamku wąbrzeskiego oraz miasta przez zaciężne wojska krzyżackie pod wodzą Bernarda Szumborskiego. Zniszczony został wówczas także ratusz miejski, który odbudowano najprawdopodobniej w pierwszej połowie XVI w.

19 października 1466 r. - traktat pokojowy, kończący wojnę trzynastoletnią z Zakonem Krzyżackim, na mocy którego Wąbrzeźno włączone zostało do Królestwa Polskiego. W dokumencie, wystawionym przez króla Kazimierza Jagiellończyka, miasto występuje pod nazwą Wambrzeżno alias Fredeke.

1499 r. - pierwsza informacja, dotycząca składu władz miejskich. Jako urzędujący burmistrz wymieniony jest Jan Noborkowski, a jako jego poprzednik burmistrz Stefan.

10 stycznia 1534 r. - odnowienie przywileju lokacyjnego dla Wąbrzeźna oraz nadanie miastu herbu przez biskupa chełmińskiego Jana Dantyszka.

Polowa XIV w. - prowadzenie wszystkich zapisów w księgach miejskich wyłącznie w języku polskim. W dokumentach pojawia się nazwa Wąbrzeźno; miasto liczyło wówczas około 1080 mieszkańców i 160 domów.

1575 r. - urodził się błogosławiony Bernard z Wąbrzeźna (Błażej Pęcherek). Zmarł w 1603 r. w Lubiniu.

1627 r. - zapisanie przez proboszcza St. Quiriniusa 300 florenów na utrzymanie szkoły, za co zakupiono grunty przy ul. Wolności. Przychody z dzierżawy tych gruntów pokrywały wynagrodzenie dla nauczycieli.

1629 r. - zniszczenie i grabież miasta przez wojska szwedzkie pod dowództwem feldmarszałka Hermana Wrangla.

Listopad 1655 r. - zniszczenie zamku przez wojska szwedzkie pod dowództwem feldmarszałka Gustawa Stenbocka.

1660 r. - upadek miasta w wyniku wojen szwedzkich i kolejnych epidemii; spadek liczby mieszkańców do około 500 osób.

1674 r. - nowelizacja przywileju miejskiego przez biskupa Andrzeja Olszowskiego.

3 czerwca 1685 r. - przeniesienie z Kowalewa Pomorskiego cudownego obrazu Matki Bożej i ogłoszenie przez biskupa Kazimierza Jana Opalińskiego Matki Bożej Wąbrzeskiej patronką diecezji chełmińskiej.

1700 r. - wielki pożar miasta, który spowodował zniszczenie większości domów i kościoła parafialnego. <--PAGEBREAK-->

1727 r. - przywilej biskupa Feliksa Kretkowskiego potwierdzający prawa miejskie oraz precyzyjnie określający świadczenia mieszczan na rzecz biskupa. Na mocy przywileju m.in. zezwolono mieszczanom na połów ryb w jeziorze Ottówek, a zabroniono połowu w jeziorach: Zamkowym, Frydek i Sicińskim.

1753 r. - powstanie na przedmieściu chełmińskim pierwszej gorzelni, co spowodowało wprowadzenie zakazu prywatnego wypalania wódki i sprowadzania jej z zewnątrz.

1772 r. - włączenie Wąbrzeźna w wyniku I rozbioru Polski, w skład państwa pruskiego.

18 września 1772 r. - objęcie władzy nad miastem przez pruskiego komisarza von Gaudiego.

27 września 1772 r. - złożenie na zamku w Malborku aktu hołdowniczego wobec króla Prus; Wąbrzeźno reprezentowali burmistrzowie Roch Jankiewicz i Szymon Klugiewicz.

1772 r. - według spisu miasto liczy 391 mieszkańców i 78 domów mieszkalnych.

1773 r. - sekularyzacja miasta i gminy Przedzamcze oraz zmiana urzędowej nazwy miasta na Briesen.

1792 r. - wielki pożar miasta. Odbudowa przeprowadzona została w oparciu o nowy plan zabudowy na planie prostokąta, pomiędzy obecnymi ulicami: Górną, Mickiewicza, Żołnierza Polskiego i Kopernika z centralnie położonym rynkiem. Do odbudowy użyto min. cegieł z ruin zamkowych.

Przełom XVIII i XIX w. - założenie cmentarza przy jeziorze Frydek.

7 i 9 lipca 1807 r. - włączenie, na mocy pokoju w Tylży pomiędzy Francją a Rosją, Wąbrzeźna w skład Księstwa Warszawskiego; funkcje burmistrza ponownie objął Polak Brodowski.

Początek XIX w. - pierwsza faza osadnictwa ludności żydowskiej; według spisu z 1812 r. w mieście zamieszkiwało 28 Żydów.

23 lutego 1813 r. - wkroczenie do Wąbrzeźna wojsk rosyjskich po klęsce Napoleona w wojnie z Rosją.

23 maja 1815 r. - wydanie przez króla Prus patentu na mocy postanowień Kongresu Wiedeńskiego, zapowiadającego ponowne włączenie ziemi chełmińskiej do państwa pruskiego.

21 czerwca 1815 r. - burmistrz Brodowski otrzymał polecenie zdjęcia polskich godeł oraz symboli narodowych i zastąpienia ich pruskimi.

1823 r. - utworzenie cmentarza żydowskiego przy obecnej ulicy Macieja Rataja.

1826 r. - założenie cmentarza ewangelickiego przy drodze w kierunku Chełmna.

1831 r. - wybudowanie pierwszej apteki.

1832 r. - petycje większości obywateli, posiadających prawa wyborcze, w sprawie nadania Wąbrzeźnu statusu gminy wiejskiej; według spisu ludności z lego roku Wąbrzeźno liczyło 1111 mieszkańców.

20 czerwca 1834 r. - ponowna petycja mieszkańców, pozytywnie rozpatrzona przez króla Prus, w sprawie utrzymania przez Wąbrzeźno statusu miejskiego; wzrost liczby mieszkańców do około 1300 osób.

1833 - 1836 r. - budowa, ze składek wiernych oraz dotacji królewskiej, ewangelickiej świątyni na rynku.

1847 r. - położenie kamienia węgielnego pod budowę synagogi przy obecnej ulicy Bernarda.

1854 r. - powstanie ewangelickiej parafii; pierwszym proboszczem został ks. dr August Weckwarth

15 maja 1857 r. - założenie cmentarza ewangelickiego przy obecnej ulicy gen Pruszyńskiego.

1857 r. - utworzenie wyznaniowej gminy żydowskiej. <--PAGEBREAK-->

25 czerwca 1864 r. - urodził się Walther Hermann Nernst, chemik i fizyk, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie chemii w 1920 r. Zmarł 18 listopada 1941 r.

1868 r. - objęcie parafii wąbrzeskiej przez ks. Ksawerego Połomskiego, aktywnego działacza polskiego ruchu narodowego. Sprawował on funkcje proboszcza do 1924 r.

2 lipca 1875 r. - powołanie jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej.

1878 r. - wyjście pierwszego numeru lokalnego czasopisma „Briesener Courier”.

19 lutego 1880 r. - urodził się Paul Zech; poeta i prozaik niemiecki. Zmarł 7 września 1946 r. w Buenos Aires.

1 października 1887 r. - powstanie pierwszego szpitala miejskiego, w wynajętym budynku przy Radzyńskim Przedmieściu, z trzema izbami i sześcioma łóżkami dla chorych.

6 czerwca 1887 r. - utworzenie, na mocy uchwały sejmu pruskiego, powiatu wąbrzeskiego z siedzibą w Wąbrzeźnie.

1890 r. - włączenie do miasta Przedzamcza; powierzchnia miasta wynosiła 1615 ha, z czego większość stanowiły użytki rolne.

1890-1899 r. - położenie chodników na rynku i głównych ulicach miasta.

1 lipca 1892 r. - oddanie do użytku neogotyckiego gmachu poczty przy obecnej ulicy 1 Maja.

1 grudnia 1895 r. - założenie Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”.

1 kwietnia 1897 r. - Wąbrzeźno stało się siedziba ewangelickiej diecezji, pierwszym superintendentem został G. J. Dolina.

1 kwietnia 1898 r. - oddanie do użytku linii elektrycznej kolei miejskiej , łączącej miasto z dworcem głównym.

1898 r. - wybudowanie, na rogu obecnych ulic Kościuszki i Mestwina, bardzo ciekawej w formie neoromantycznej apteki.

1899 r. — odnowa i rozbudowa kościoła ewangelickiego przy rynku.

Przełom XIX i XX w. - rozbudowa miasta; wzdłuż obecnej ulicy Wolności powstały gmachy użyteczności publicznej: sąd - 1880 r., szkoła ludowa (obecnie Gimnazjum nr 1) — 1883 r., starostwo - 1890 r., ratusz miejski - 1892 r., szpital powiatowy - 1899 r., progimnazjum realne (obecnie Zespół Szkół Ogólnokształcących) - 1906 r., przebudowa rynku, gdzie powstały piętrowe murowane budynki w miejsce drewnianych parterowych, stworzenie zaplecza infrastrukturalnego, elektrownia miejska - 1898 r., wodociągi - 1902 r, kanalizacja - 1912 - 1913 r.

1902 r. - ukazanie się pierwszej monografii powiatu wąbrzeskiego, autorstwa niemieckiego historyka Benno Heyma.

1909 r. - powołanie do życia Towarzystwa Śpiewaczego "Lutnia".

1910 r. - miasto liczyło 8174 mieszkańców, w tym Polaków - 55,3%, Niemców - 41%, Żydów - 3,6%.

1912 r. - wybudowanie strażnicy straży pożarnej wraz ze specjalna wieżą do ćwiczeń.

1913 r. - ukazanie się „Przyjaciela Wąbrzeskiego”, pierwszego czasopisma lokalnego w języku polskim.

1913 r. - powstanie Katolickiego Związku śpiewaczego „Cecylia”.

1 sierpnia 1914 r. - wybuch 1 wojny światowej; wprowadzenie na terenie miasta ustawodawstwa specjalnego, związanego ze stanem wojennym.

11 listopada 1918 r.- zakończenie I wojny światowej.

24 listopada 1918 r. - powołanie Powiatowej Rady Ludowej, stanowiącej reprezentację polityczną ludności narodowości polskiej powiatu wąbrzeskiego, na czele której stanął ks. Feliks Bolt ze Srebrnik.

11 sierpnia 1919 r. - powierzenie doktorowi Józefowi Szczepańskiemu funkcji Polskiego Delegata Powiatowego dla powiatu wąbrzeskiego.

24 grudnia 1919 r. - wyznaczenie kupca Franciszka Łukiewskiego na stanowisko komisarycznego burmistrza Wąbrzeźna. <--PAGEBREAK-->

17 stycznia 1920 r. - rozpoczęcie procesu przejmowania władzy w mieście i powiecie z rąk niemieckich; funkcję; komisarycznego starosty objął dr Józef Szczepański.

20 stycznia 1920 r. - wkroczenie do miasta oddziałów Wojska Polskiego pod komendą generała Pruszyńskiego i formalne przejęcie Wąbrzeźna przez państwo polskie.

1 października 1920 r. - ukazanie się pierwszego numeru „Głosu Wąbrzeskiego", drukowanego w zakładach graficznych Bolesława Szczuki.

1922 r. - rozpoczęcie działalności przez Pomorską Fabrykę Kapeluszy przy ówczesnej ulicy Kolejowej. Zakład funkcjonował do 1927 r.

4 października 1925 r. - założenie Klubu Sportowego „Pomorzanka", który tworzyły sekcje futbolowa i tenisowa.

Luty 1928 r. - uruchomienie filii grudziądzkiej fabryki Polskiego Przemysłu Gumowego (Pe-Pe-Ge) w budynkach przejętych po fabryce kapeluszy. W okresie największej prosperity zakład zatrudniał około 600 pracowników.

1928 r. - powstanie klubu sportowego „Pogoń", prowadzącego sekcje: piłkarską, kolarską, pływacką i lekkoatletyczną.

1929 r. - oddanie do użytku promenady nad jeziorem Frydek. Marzec 1931 r. - wyświetlenie w kinoteatrze Dwór Wąbrzeski pierwszego filmu dźwiękowego.

1933 r. - zakończenie prac przy budowie kąpieliska na Podzamczu.

1935 r. - ukazanie się monografii, dotyczącej dziejów miasta i okolicy, autorstwa Józefa Stańczewskiego.

1936 r. - miasto liczyło 9923 mieszkańców, w tym Polaków - 90,2 %, Niemców - 8,9 %, Żydów - 0,7 %.

1 września 1939 r. - agresja hitlerowskich Niemiec na Polskę. W pierwszych dniach wojny niemieckie lotnictwo dokonało kilku nalotów na miasto i okolice.

6 września 1939 r. - zajęcie Wąbrzeźna przez oddziały wojsk hitlerowskich.

Jesień 1939 r. - prześladowania ludności polskiej, w tym szczególnie tzw. warstwy przywódczej. Wielu Polaków więzionych było na terenie fabryki Pe-Pe-Ge oraz w więzieniu sądowym; masowe egzekucje w Łopatkach, gdzie wymordowano - według powojennych szacunków - od tysiąca do dwóch tysięcy Polaków, na liście udokumentowanych ofiar znajduje się kilkudziesięciu mieszkańców Wąbrzeźna (lista jest jednak niepełna).

17 października 1939r. — rozstrzelanie przez okupantów ośmiu Polaków w lesie w Nielubiu, w tym ostatniego przedwojennego starosty powiatowego Zygmunta Kalksteina.

26 października 1939 r. - na mocy dekretu Hitlera z 8 października Wąbrzeźno wraz z całym Pomorzem Nadwiślańskim zostało wcielone w skład Okręgu Rzeszy Gdańsk - Prusy Zachodnie; okupanci ponownie przywrócili nazwę miasta z okresu zaborów - Briesen Westpreussen; wprowadzony został zakaz posługiwania się językiem polskim oraz nakaz usunięcia napisów w języku polskim z miejsc publicznych.

1939-1943 r. - masowe wysiedlenia ludności polskiej z terenów wcielonych do III Rzeszy; z Wąbrzeźna wysiedlono kilkuset Polaków.

22 lutego 1942 r. - odezwa gauleitera Forstera, dająca początek przymusowemu składaniu przez ludność polską wniosków o wpis na niemiecką listę narodowościową (DVL); w Wąbrzeźnie III grupę DVL nadano prawie 5 tys. osobom.

24 stycznia 1945 r. - kres okupacji hitlerowskiej; do Wąbrzeźna wkroczyli żołnierze Armii Czerwonej ze zgrupowania 65. armii pod dowództwem generała Pawła Batowa.

31 stycznia 1945 r. - funkcję burmistrza objął, związany z Polską Partią Socjalistyczną, Józef Pawlewski.

Styczeń - luty 1945 r. - deportacja przez NKWD cywilnej ludności miasta i powiatu (ponad 700 osób) do obozów pracy w ZSRR.

Lipiec 1945 r. - miasto liczyło 8790 mieszkańców, w tym 217 Niemców i 55 osób innych mniejszości narodowych.

Styczeń 1947 r. - powołana została Wąbrzeska Biblioteka jako Powiatowa Centrala Biblioteczna (która działała już w 1939 r.). Pierwszym kierownikiem została miejscowa nauczycielka Stefania Paradowska.

14 września 1947 r. - uroczystość odsłonięcia na rynku Pomnika Zwycięstwa.

20 marca 1950 r. - zlikwidowanie urzędu burmistrza i zarządu miejskiego; funkcję organu władzy wykonawczej w mieście objął przewodniczący Prezydium Miejskiej Rady Narodowej.

10 października 1950 r. - uruchomienie Pomorskich Zakładów Tworzyw Sztucznych (obecnie Ergis S.A.), które stały się największym zakładem pracy w mieście, w 1990 r. zakład zatrudniał ponad 700 pracowników.

1951 r. - powstanie przy Pomorskich Zakładach Tworzyw Sztucznych Klubu Sportowego „Unia”.

1 stycznia 1956 r. - zmiana granic administracyjnych miasta; powierzchnia - 1540 ha, liczba mieszkańców - 10094 osób.

18 listopada 1962 r. - oddanie do użytku Szkoły Podstawowej nr 3.

21 lipca 1965 r. - uroczyste otwarcie Powiatowego Domu Kultury; obecnie Wąbrzeskiego Domu Kultury. <--PAGEBREAK-->

1 czerwca 1975 r. - reforma administracyjna, na mocy której likwidacji uległy powiaty; w miejsce 17 województw utworzono 49; Wąbrzeźno znalazło się w granicach województwa toruńskiego.

31 stycznia 1987 r. - połączenie miasta i gminy Wąbrzeźno we wspólną jednostkę administracyjną.

Wrzesień 1987 r. - miejsko-gminne dożynki z udziałem władz centralnych.

1988 r. - ukazanie się monografii Wąbrzeźna i okolic autorstwa Kazimierza Górnego.

27 maja 1990 r. - pierwsze wybory samorządowe, zakończone zwycięstwem Komitetu Obywatelskiego, rozdzielenie miasta i gminy na odrębne jednostki samorządowo-administracyjne.

17 sierpnia 1990 r. - ukazanie się pierwszego numeru dwutygodnika „Wiadomości Wąbrzeskie”.

1992 r. - powstanie Miejskiej Telewizji Kablowej.

1993 r. - oddanie do użytku nowej oczyszczalni ścieków.

1 stycznia 1999 r. - reforma administracyjna kraju, likwidacja 49 województw i powołanie 16 nowych; Wąbrzeźno weszło w skład województwa kujawsko-pomorskiego, miasto ponownie stało się siedzibą powiatu.

Maj 2002 r. - Miejskiej i Powiatowej Bibliotece Publicznej nadano imię Witalisa Szlachcikowskiego - regionalisty miłośnika ziemi wąbrzeskiej.

14 sierpnia 2002 r. - koronacja obrazu Matki Bożej Brzemiennej, przez biskupa toruńskiego Andrzeja Suskiego, koronami poświęconymi przez papieża Jana Pawła II w Rzymie w dniu 15 maja 2002 r.

10 listopada 2002 r. — rozstrzygnięcie. W II turze pierwszych bezpośrednich wyborów na urząd burmistrza, w których zwyciężył Bogdan Koszuta.

17 czerwca 2004 r. - afiliacja Sanktuarium Matki Bożej Brzemiennej do rzymskiej bazyliki patriarchalnej Sancta Maria Maggiore.

2005 r. - ukazanie się dwutomowej monografii miasta pod redakcją Krzysztofa Mikulskiego, przy współudziale Aleksandra Czarneckiego.

15 października 2005 r. - otwarcie krytej pływalni.

30 czerwca 2006 r. - miasto liczyło 14022 mieszkańców, z zameldowanymi czasowo - 14442 osób i obejmowało powierzchnię 853 ha.

Kalendarium pochodzi z albumu "Wąbrzeźno wczoraj i dziś"